Assam Flood: વન્યજીવોની મદદ માટે આગળ આવ્યું Vantara, CM Himanta Biswa Sarmaએ કરી કામગીરીની પ્રશંસા
Vantara: Assam Floodની સ્થિતિ વચ્ચે માણસોની સાથે હવે વન્યજીવોની મુશ્કેલીઓ પણ વધી રહી છે. ભારે વરસાદ અને પૂરના કારણે જંગલો તથા વન્યજીવ વિસ્તારોમાં પાણી ભરાઈ જતાં અનેક પ્રાણીઓ માટે સલામત જગ્યા શોધવી મુશ્કેલ બની છે. આવી મુશ્કેલ પરિસ્થિતિમાં વન્યજીવોના Rescue અને રાહત કાર્યમાં સહયોગ આપવા માટે Vantara Foundation આગળ આવ્યું છે.
અસમમાં ચોમાસા દરમિયાન દર વર્ષે પૂરની સ્થિતિ સર્જાય છે. કેટલીક વખત પાણી એટલી ઝડપથી વધે છે કે જંગલ અને National Parkના મોટા વિસ્તારો પાણીમાં ગરકાવ થઈ જાય છે. આવી સ્થિતિમાં પ્રાણીઓ પોતાના રહેઠાણમાંથી બહાર નીકળીને ઊંચી અને સુરક્ષિત જગ્યાની શોધમાં જાય છે. આ દરમિયાન ઘણા પ્રાણીઓ ઈજાગ્રસ્ત થાય છે અથવા પાણીના પ્રવાહમાં ફસાઈ જાય છે.
આ વખતે વન્યજીવોની મદદ માટે કરવામાં આવી રહેલા પ્રયાસોમાં Vantara Foundationના સહયોગની Assamના Chief Minister Himanta Biswa Sarmaએ પ્રશંસા કરી છે.
Assam Floodથી વન્યજીવો સામે વધી મુશ્કેલી
અસમ દેશના સૌથી સમૃદ્ધ જૈવવિવિધતા ધરાવતા રાજ્યોમાંનું એક છે. અહીં Kaziranga National Park સહિત અનેક National Park, Wildlife Sanctuary અને જંગલ વિસ્તારો આવેલા છે. આ વિસ્તારોમાં મોટી સંખ્યામાં હાથી, ગેંડા, હરણ સહિતના વિવિધ જંગલી પ્રાણીઓ રહે છે.
ચોમાસા દરમિયાન જ્યારે નદીઓ અને જળાશયોનું પાણી વધે છે ત્યારે આ વન્યજીવ વિસ્તારોમાં પણ તેની સીધી અસર જોવા મળે છે. પાણી ભરાવાને કારણે પ્રાણીઓને ખોરાક અને સૂકી જમીન શોધવા માટે એક જગ્યાએથી બીજી જગ્યાએ જવું પડે છે.
આ દરમિયાન ખાસ કરીને નાના બચ્ચાં, ઈજાગ્રસ્ત પ્રાણીઓ અને નબળા પ્રાણીઓ માટે મુશ્કેલી વધારે વધી જાય છે. કેટલાક પ્રાણીઓ પૂરના પાણીમાં ફસાઈ શકે છે, જ્યારે કેટલાકને ઈજા થવાથી સારવારની જરૂર પડે છે. પાણીમાં લાંબા સમય સુધી રહેવાને કારણે થાક અને અન્ય મુશ્કેલીઓ પણ ઊભી થઈ શકે છે.
આવી સ્થિતિમાં સમયસર Rescue Team પહોંચી જાય અને જરૂરી Medical Treatment મળે તો ઘણા પ્રાણીઓનો જીવ બચાવી શકાય છે.
Vantara Foundationએ મદદ માટે હાથ લંબાવ્યો
વન્યજીવોના Rescue, Treatment અને Rehabilitation સાથે સંકળાયેલું Vantara જામનગર, ગુજરાતમાં આવેલું એક મોટું Wildlife Rescue and Rehabilitation Centre છે. અહીં ઈજાગ્રસ્ત, મુશ્કેલીમાં મુકાયેલા અને બચાવી લેવામાં આવેલા પ્રાણીઓની સારવાર તથા સંભાળ માટે ખાસ વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે.
Vantaraમાં Veterinary Care, સારવાર, Rehabilitation અને લાંબા સમયની Animal Care માટે વિવિધ સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ છે. Wildlife Rescue સાથે જોડાયેલા કામમાં નિષ્ણાત લોકો અને પશુચિકિત્સકોની ભૂમિકા પણ મહત્વની રહે છે.
અસમમાં પૂર જેવી કુદરતી આફત દરમિયાન વન્યજીવો માટે મદદ પૂરી પાડવાનું કામ પણ આ પ્રકારના Conservation Effortsનો મહત્વનો ભાગ બની જાય છે.
પૂરના કારણે કોઈ પ્રાણી મુશ્કેલીમાં હોય ત્યારે માત્ર તેને બચાવી લેવું પૂરતું નથી. Rescue બાદ તેની સ્થિતિ તપાસવી, જરૂર પડે તો સારવાર કરવી અને ત્યારબાદ તેને સુરક્ષિત સ્થળે રાખવું પણ એટલું જ મહત્વનું છે.
CM Himanta Biswa Sarmaએ કરી પ્રશંસા
Assamના Chief Minister Himanta Biswa Sarmaએ પૂરની સ્થિતિમાં વન્યજીવોને બચાવવા માટે થઈ રહેલા પ્રયાસોને મહત્વપૂર્ણ ગણાવ્યા છે. તેમણે Wildlife Conservation માટે સરકારી વિભાગો ઉપરાંત નિષ્ણાતો, Conservation Organisations અને અન્ય સંસ્થાઓ વચ્ચે સહયોગ જરૂરી હોવાનું પણ જણાવ્યું છે.
કુદરતી આફત દરમિયાન સરકાર અને Forest Departmentની ટીમો પર મોટી જવાબદારી રહે છે. જોકે, વન્યજીવોની સારવાર અને Rescue માટે ખાસ અનુભવ ધરાવતી સંસ્થાઓનો સહયોગ મળવાથી કામગીરી વધુ અસરકારક બની શકે છે.
અસમમાં અગાઉ પણ પૂરના સમયમાં Kaziranga જેવા વિસ્તારોમાં વન્યજીવોને બચાવવા માટે મોટા પાયે Rescue Operations કરવામાં આવ્યા છે. પ્રાણીઓને પાણીથી બચાવવા માટે ઊંચા અને સુરક્ષિત વિસ્તારોનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે.
Kaziranga સહિતના વિસ્તારોમાં વન્યજીવો માટે પડકાર
Kaziranga National Park અસમની ઓળખ સાથે જોડાયેલું મહત્વનું Wildlife Area છે. દર વર્ષે ચોમાસા દરમિયાન અહીં પૂરની અસર જોવા મળે છે. પૂર પ્રાણીઓ માટે કુદરતી પડકાર હોવા છતાં ઘણી વખત સ્થિતિ ગંભીર બની જાય છે.
પાણી વધે ત્યારે પ્રાણીઓ ઊંચી જમીન તરફ જવા લાગે છે. આ દરમિયાન કેટલાક પ્રાણીઓ રસ્તાઓ અથવા માનવ વસાહતોની નજીક પણ પહોંચી જાય છે. આવી સ્થિતિમાં Human-Wildlife Conflictનું જોખમ પણ વધી શકે છે.
Forest Officials અને Rescue Teams માટે આવા સમયે પ્રાણીઓની હિલચાલ પર નજર રાખવી અને જરૂર પડે ત્યારે તેમને સુરક્ષિત રીતે ખસેડવા ખૂબ જરૂરી બની જાય છે.
જો કોઈ પ્રાણી ઈજાગ્રસ્ત હોય અથવા ખૂબ નબળી સ્થિતિમાં હોય તો તેને સીધી રીતે છોડવાને બદલે Veterinary Careની જરૂર પડી શકે છે.
Wildlife Conservationમાં Vantaraની ભૂમિકા
Vantara ગુજરાતના જામનગરમાં આવેલું Wildlife Rescue and Rehabilitation Centre તરીકે જાણીતું છે. અહીં વિવિધ પ્રકારના પ્રાણીઓ માટે Rescue, Medical Treatment, Rehabilitation અને Careની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે.
Vantaraના કામમાં મુશ્કેલીમાં મુકાયેલા અને ઈજાગ્રસ્ત પ્રાણીઓને બચાવીને તેમની સારવાર કરવી તથા યોગ્ય સંભાળ આપવાનો સમાવેશ થાય છે. હાથી સહિત વિવિધ Wildlife Species માટે પણ અહીં ખાસ કાળજી રાખવામાં આવે છે.
વન્યજીવોના સંરક્ષણ સાથે જોડાયેલા Vantaraના પ્રયાસોની અગાઉ પણ ચર્ચા થઈ ચૂકી છે. Animal Care, Veterinary Facilities અને Wildlife Rehabilitation માટે વિકસાવવામાં આવેલી સુવિધાઓને કારણે આ પહેલનું નામ Wildlife Conservation ક્ષેત્રમાં સામે આવ્યું છે.
અસમ જેવી કુદરતી આફતની સ્થિતિમાં વન્યજીવોની મદદ માટે નિષ્ણાત સહયોગ મળવો પણ મહત્વનો બની જાય છે.
કુદરતી આફત વખતે સાથે મળીને કામ કરવું જરૂરી
Assam Floodની સ્થિતિએ ફરી એક વખત સાબિત કર્યું છે કે કુદરતી આફતનો સામનો કરતી વખતે માત્ર માનવીઓ માટે જ નહીં, પરંતુ વન્યજીવો માટે પણ અલગથી તૈયારી જરૂરી છે.
સરકાર, Forest Department, Local Administration, Veterinarians અને Wildlife Conservation Organisations વચ્ચે સારો તાલમેલ હોય તો Rescue Operation ઝડપથી અને સારી રીતે થઈ શકે છે.
પૂરમાં ફસાયેલા પ્રાણીઓને બચાવવા માટે ખાસ વાહનો, Medical Equipment, Trained Rescue Teams અને Veterinary Supportની જરૂર પડે છે. કેટલાક કિસ્સામાં પ્રાણીઓને સારવાર માટે સુરક્ષિત સ્થળે લઈ જવા પડે છે, જ્યારે સ્થિતિ સામાન્ય થયા બાદ તેમને ફરી યોગ્ય કુદરતી વાતાવરણમાં છોડવાની જરૂર પડી શકે છે.
Assam Floodએ બતાવી Wildlife Rescueની જરૂરિયાત
અસમમાં દર વર્ષે આવતી પૂરની સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને Wildlife Rescue Systemને વધુ મજબૂત બનાવવું હવે જરૂરી બની રહ્યું છે. વન્યજીવો માટે ઊંચા અને સુરક્ષિત વિસ્તારો, Emergency Medical Facilities અને ઝડપી Rescue Response System તૈયાર રાખવાથી મુશ્કેલીના સમયમાં ઘણો ફાયદો થઈ શકે છે.
પૂર જેવી કુદરતી આફત વખતે વન્યજીવો ઘણી વખત પોતે પોતાની સુરક્ષા કરી શકતા નથી. ખાસ કરીને બચ્ચાં, ઈજાગ્રસ્ત અને નબળા પ્રાણીઓને માનવીય મદદની જરૂર પડે છે.
આવી સ્થિતિમાં Vantara Foundation દ્વારા આપવામાં આવતો સહયોગ મહત્વનો બની શકે છે. બીજી તરફ, Chief Minister Himanta Biswa Sarma દ્વારા આવા પ્રયાસોની પ્રશંસા એ પણ બતાવે છે કે Wildlife Conservation માટે સરકાર અને વિશેષજ્ઞ સંસ્થાઓ વચ્ચેનું સહકાર કેટલું જરૂરી છે.
અસમની સમૃદ્ધ Wildlife અને Biodiversityને બચાવવા માટે આવનારા સમયમાં Rescue Infrastructure, Veterinary Support અને Emergency Responseને વધુ મજબૂત બનાવવાની જરૂર રહેશે. કુદરતી આફતો સામે લડતી વખતે વન્યજીવોને પણ રાહત અને સુરક્ષાનો સમાન હક મળે, તે માટે આવા સંયુક્ત પ્રયાસો મહત્વપૂર્ણ રહેશે.
