Gujarat New Traffic Challan System: 45 દિવસમાં વાંધો નહીં લો તો ચલણ સ્વીકારેલું ગણાશે
ગુજરાતમાં વાહનચાલકો માટે ટ્રાફિક ચલણને લઈને મોટો ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે. Gujarat New Traffic Challan System 12 ઓગસ્ટ, 2026થી રાજ્યમાં અમલમાં આવી છે. નવી વ્યવસ્થા હેઠળ ટ્રાફિક ચલણ મોકલવાથી લઈને તેની સામે વાંધો ઉઠાવવા અને દંડ ભરવા સુધીની પ્રક્રિયા માટે સમયમર્યાદા નક્કી કરવામાં આવી છે.
નવી સિસ્ટમ મુજબ વાહનચાલકને ટ્રાફિકનું e-challan ત્રણ દિવસની અંદર પહોંચાડવું પડશે, જ્યારે તેની હાર્ડ કોપી એટલે કે ભૌતિક ચલણ 15 દિવસની અંદર પહોંચાડવાની રહેશે. ચલણ મળ્યા બાદ તેની રકમ ભરવા માટે વધારાના 30 દિવસનો સમય આપવામાં આવશે.
સૌથી મહત્વની વાત એ છે કે જો વાહનચાલક ચલણ મળ્યા બાદ 45 દિવસની અંદર તેની સામે કોઈ વાંધો, ફરિયાદ કે અરજી નહીં કરે તો તે ચલણ સ્વીકારી લીધું હોવાનું માનવામાં આવશે. એટલે હવે ચલણને અવગણવું વાહનચાલકો માટે મુશ્કેલી ઊભી કરી શકે છે.
Gujarat New Traffic Challan System હેઠળ શું બદલાયું?
ગુજરાત પોલીસે રાજ્યમાં Next Generation Challan System લાગુ કરી છે. આ વ્યવસ્થાનો મુખ્ય હેતુ ટ્રાફિક નિયમોના ભંગ સામેની કાર્યવાહી વધુ સરળ અને ઝડપી બનાવવાનો છે. સાથે જ ચલણની જાણકારી વાહનમાલિક સુધી સમયસર પહોંચે અને ચુકવણી કે વાંધાની પ્રક્રિયા નક્કી કરેલી સમયમર્યાદામાં પૂર્ણ થાય તે માટે પણ નવી વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે.
નવા નિયમ પ્રમાણે e-challan ત્રણ દિવસમાં અને હાર્ડ કોપી 15 દિવસમાં પહોંચાડવી ફરજિયાત છે. ચલણ મળ્યા પછી વાહનમાલિક પાસે તેને ભરવાનો અથવા ખોટું લાગતું હોય તો તેની સામે પુરાવા સાથે વાંધો નોંધાવવાનો વિકલ્પ રહેશે.
ચલણ મળ્યા બાદ વાહનચાલક પાસે બે વિકલ્પ રહેશે
ટ્રાફિક ચલણ મળ્યા પછી વાહનચાલક બે રીતે આગળ વધી શકે છે. જો ચલણ યોગ્ય રીતે આપવામાં આવ્યું હોય તો દંડની રકમ નક્કી કરેલા સમયગાળામાં ભરી શકાય છે.
જો વાહનચાલકને લાગે કે ચલણ ખોટું છે અથવા કોઈ ભૂલના કારણે તેના વાહન સામે કાર્યવાહી થઈ છે તો તે પોર્ટલ પર વાંધો નોંધાવી શકે છે. આવા સમયે માત્ર ફરિયાદ કરવી પૂરતી નહીં રહે, પરંતુ પોતાનો દાવો સાચો છે તે સાબિત કરવા માટે જરૂરી પુરાવા પણ રજૂ કરવા પડશે.
આ પુરાવામાં સ્થાનિક નોટિફિકેશન, પરમિશન, પ્રતિબંધ અંગેની સૂચના, ફોટોગ્રાફ અથવા ઘટનાને લગતા અન્ય દસ્તાવેજો સામેલ થઈ શકે છે.
આ ટ્રાફિક નિયમો તોડશો તો આવી શકે છે e-challan
ટ્રાફિક નિયમોના ભંગ બદલ વાહનચાલક સામે e-challan થઈ શકે છે. તેમાં ખાસ કરીને નીચેના ગુનાઓનો સમાવેશ થાય છે:
રેડ લાઈટ તોડવી
સીટ બેલ્ટ વગર વાહન ચલાવવું
No Parking વિસ્તારમાં વાહન પાર્ક કરવું
કારના કાચ પર ગેરકાયદેસર Black Film લગાવવી
વાહનમાં ગેરકાયદેસર Modification કરવું
નક્કી કરેલી મર્યાદા કરતાં વધુ Speedથી વાહન ચલાવવું
Wrong Sideમાં વાહન ચલાવવું
Driving દરમિયાન Mobile Phoneનો ઉપયોગ કરવો
Helmet વગર ટુ-વ્હીલર ચલાવવું
પાછળ બેસનાર વ્યક્તિએ Helmet ન પહેરવું
Number Plate વગર વાહન ચલાવવું
Fancy અથવા નિયમવિરુદ્ધ Number Plate લગાવવી
Drink and Drive એટલે કે દારૂના નશામાં વાહન ચલાવવું
વાંધો નામંજૂર થાય તો પણ 30 દિવસનો સમય મળશે
જો વાહનચાલક દ્વારા કરવામાં આવેલો વાંધો સક્ષમ સત્તાધિકારી દ્વારા નામંજૂર કરવામાં આવે તો પણ આગળની કાર્યવાહી માટે સમય આપવામાં આવશે.
વાંધો ફગાવવાનો આદેશ મળ્યાની તારીખથી 30 દિવસની અંદર ચલણની રકમ ભરી શકાશે. જો વાહનમાલિકને સત્તાધિકારીના નિર્ણય સામે પણ વાંધો હોય તો નક્કી કરેલી કાયદેસરની પ્રક્રિયા મુજબ કોર્ટનો સંપર્ક કરવાનો વિકલ્પ રહેશે.
આ માટે ચલણની કુલ રકમના 50 ટકા જમા કરાવ્યા બાદ કોર્ટમાં કાયદેસરની કાર્યવાહી કરવાની જોગવાઈ હોવાની માહિતી આપવામાં આવી છે.
75 દિવસમાં ચલણ ભરવું પડશે
નવી વ્યવસ્થામાં સમયમર્યાદા ખાસ મહત્વ ધરાવે છે. ચલણ જારી થયાની તારીખથી કુલ 75 દિવસમાં તેની રકમ ભરવાની રહેશે.
તે પહેલાં વાહનચાલકને 45 દિવસનો સમય વાંધો ઉઠાવવા માટે આપવામાં આવ્યો છે. જો આ સમયગાળા દરમિયાન કોઈ વાંધો કે અરજી કરવામાં નહીં આવે તો ચલણ સ્વીકારી લીધેલું માનવામાં આવશે.
આથી વાહનમાલિકોએ SMS, e-challan અથવા અન્ય રીતે મળતી જાણકારીને અવગણવી નહીં અને ચલણની સ્થિતિ સમયસર તપાસવી જોઈએ.
બાકી ચલણ હોય તો વાહન પર કાર્યવાહી થઈ શકે
નવા નિયમોમાં વારંવાર ટ્રાફિક નિયમો તોડનારા અને બાકી ચલણ નહીં ભરનારા લોકો સામે પણ કડક કાર્યવાહી કરવાની જોગવાઈ છે.
મળતી માહિતી પ્રમાણે Motor Vehicles Actના સુધારેલા Rule-21 મુજબ 1 જાન્યુઆરી, 2026થી એક વર્ષના સમયગાળામાં પાંચ કે તેથી વધુ ટ્રાફિક નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરનારા સામે કાર્યવાહી થઈ શકે છે. આ ગણતરીમાં અગાઉના ગુનાઓને ધ્યાનમાં લેવામાં નહીં આવે.
જો બાકી રહેલા e-challanની ચુકવણી સમયસર કરવામાં નહીં આવે તો વાહનને પોર્ટલ પર “Not to be Transacted” તરીકે દર્શાવવામાં આવી શકે છે. આવી સ્થિતિમાં વાહનના Registration અથવા Driving Licence સંબંધિત કેટલીક અરજીઓની પ્રક્રિયા અટકી શકે છે.
આ ઉપરાંત કોર્ટના આદેશ મુજબ અધિકૃત અધિકારીઓને નિયમભંગ કરનાર વાહનને Detain કરવાની સત્તા પણ મળી શકે છે.
મોબાઇલ નંબર અપડેટ રાખવો ખૂબ જરૂરી
વાહનમાલિકો માટે એક મહત્વની સલાહ એ છે કે Transport Portal પર વાહન અને Driving Licence સાથે જોડાયેલો મોબાઇલ નંબર ચાલુ અને અપડેટ રાખવો.
મોબાઇલ નંબર સાચો હશે તો ટ્રાફિક નિયમના ભંગ અને e-challan અંગે SMS અથવા અન્ય Electronic Communication દ્વારા સમયસર જાણકારી મળી શકે છે.
પોલીસે વાહનમાલિકોને નિયમિત રીતે પોતાના વાહનનું challan status તપાસવાની અને જો કોઈ ચલણ બાકી હોય તો સમયસર તેની ચુકવણી કરવાની અપીલ કરી છે.
આ પણ વાંચો: Ahmedabad ACB Trap GST Officers Bribe: બે GST અધિકારીઓ ₹25,000ની લાંચ લેતા ઝડપાયા
e-challan કેવી રીતે ચેક કરવું?
તમારા વાહન પર કોઈ ટ્રાફિક ચલણ બાકી છે કે નહીં તે જાણવા માટે નીચેની સામાન્ય પ્રક્રિયા અનુસરી શકાય છે:
સત્તાવાર e-challan portal ખોલો.
Check Challan Status વિકલ્પ પસંદ કરો.
Vehicle Number અથવા Driving Licence Number દાખલ કરો.
Captcha Code ભરો.
Submit પર ક્લિક કરો.
સ્ક્રીન પર દેખાતી Challan Details તપાસો.
ચલણની વિગતો જોઈને વાહનમાલિક જાણી શકે છે કે કોઈ દંડ બાકી છે કે નહીં અને તેના માટે આગળ શું કાર્યવાહી કરવાની છે.
કોઈ બીજાની ભૂલ માટે તમારા વાહનનું ચલણ આવી શકે?
હા, કેટલીક પરિસ્થિતિમાં આવી ભૂલ થઈ શકે છે. Cameraમાં સ્પષ્ટ તસવીર ન આવવી, ટેકનિકલ ખામી થવી અથવા વાહનની ખોટી ઓળખ થવાના કારણે કોઈ વાહનચાલકે નિયમ ન તોડ્યો હોવા છતાં તેના વાહનના નંબર પર ચલણ આવી શકે છે.
જો તમને લાગે કે તમારા વાહન સામે ખોટું ચલણ કરવામાં આવ્યું છે તો તેને અવગણવાને બદલે યોગ્ય ફરિયાદ પ્રક્રિયા દ્વારા વાંધો નોંધાવવો જોઈએ.
ફરિયાદને મજબૂત બનાવવા માટે વાહનનો ફોટો, ઘટનાનું સાચું Location, સમય અને અન્ય સંબંધિત પુરાવા રજૂ કરી શકાય છે.
આ પણ વાંચો: Website Scam: રૂમ બુક કરાવતા પહેલા ચેતી જજો! ધાર્મિક સ્થળોના નામે 126 નકલી વેબસાઇટનો પર્દાફાશ
ખોટું ચલણ આવ્યું હોય તો શું કરવું?
જો કોઈ વાહનચાલકને લાગે કે તેના વાહનનું ચલણ ખોટી રીતે કરવામાં આવ્યું છે તો તે સત્તાવાર ફરિયાદ વ્યવસ્થા દ્વારા તેની સામે વાંધો નોંધાવી શકે છે.
ફરિયાદ કરતી વખતે Challan Number, Vehicle Number અને ચલણ ખોટું કેમ છે તેનું કારણ આપવું પડશે. જો તમારી પાસે ફોટો, દસ્તાવેજ અથવા અન્ય કોઈ પુરાવો હોય તો તે પણ રજૂ કરવો યોગ્ય રહેશે.
સૌથી મહત્વની વાત એ છે કે ખોટું લાગતું ચલણ પણ સમયસર પડકારવું જરૂરી છે. 45 દિવસની અંદર વાંધો નહીં નોંધાવવામાં આવે તો નવી વ્યવસ્થા મુજબ ચલણ સ્વીકારી લીધેલું ગણાઈ શકે છે.
વાહનચાલકો માટે નવી સિસ્ટમમાં શું ધ્યાન રાખવું?
Gujarat New Traffic Challan System લાગુ થયા બાદ વાહનચાલકો માટે સમયસર કાર્યવાહી કરવી વધુ મહત્વની બની છે. મોબાઇલ નંબર અપડેટ રાખવો, e-challan અંગે મળતી જાણકારી તપાસવી, બાકી દંડ સમયસર ભરવો અને ખોટું ચલણ હોય તો 45 દિવસની અંદર વાંધો નોંધાવવો જરૂરી છે.
નવી વ્યવસ્થામાં ચલણ મોકલવા માટે પણ સમયમર્યાદા નક્કી કરવામાં આવી છે અને વાહનમાલિકને પોતાની બાજુ રજૂ કરવાની તક આપવામાં આવી છે. એટલે હવે ટ્રાફિક ચલણને લઈને કોઈ પણ નોટિસ આવે ત્યારે તેને અવગણવાને બદલે તેની વિગતો ચકાસીને સમયસર નિર્ણય લેવો સૌથી યોગ્ય રસ્તો રહેશે.
રાજ્ય ટ્રાફિક બ્રાન્ચના SP વી. સાકરિયાએ પણ વાહનમાલિકો અને વાહનચાલકોને પોતાના ચલણની સ્થિતિ નિયમિત રીતે તપાસવા અને નક્કી કરેલી સમયમર્યાદામાં ચુકવણી અથવા વાંધાની પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવા અપીલ કરી છે.
